پلتفرم های تامین مالی جمعی کدامند

پلتفرم های تامین مالی جمعی جمعی به چهار دسته اصلی تقسیم می شوند که پیچیدگی فرآیند و تنوع ریسک در این چهار طبقه بندی متفاوت است.

پلت فرم های تأمین مالی جمعی

1-پلتفرم تامین مالی جمعی مبتنی بر اهداء (Donation-based Crowdfunding)، (Crowd charity)

در تامین مالی جمعی اهداء محور، تأمین کننده مالی در نقش خیرین هستند و در ازای تأمین مالی شان انتظار سوددهی و بازگشت سرمایه ندارند. تأمین مالی مبتنی بر  اهداء معمولاً بای حمایت از بلایای طبیعی، قحطی، برنامه های آموزشی و غیره مورد استفاده قرار می گیرد.

از بزرگترین پلت فرم های تأمین مالی مبتنی بر اهداء می توان به دو سایت JustGiving  و GoFundMe اشاره کرد. در سال 2015، بطور کلی بیش از 2.85 میلیارد دلار از طریق پلت فرم های تأمین مالی اهداء محور جمع آوری شد.

  • سرمایه گذاری بدون دریافت بازده مالی و دریافت پاداش (بازدهی اجتماعی- بازدهی احتمالی) .
  • تامین مالی جمعی اهداء محور، انبوه افراد را برای کمک مالی بلاعوض به یک پروژه یا یک کمپین تشویق می کند و اغلب برای پروژه هایی است که توسط مؤسسات خیریه انجام می شود و حامیان انتظار دریافت هیچ سودی از کمک مالی خود ندارند .
  • در این روش تأمین مالی هر دو فرآیند پیچیدگی و ریسک، پائین می باشد و حامیان بعنوان اهدا کنندگان می باشد. در تامین مالی جمعی اهدا محور، فعالیت های حامیان بدون فعالیت های سرمایه گذاری و بدون تمایل به دریافت پاداش و با در نظر گرفتن عوامل همدلی و یکدلی و بصورت خیریه برای حمایت از علل و پروژه ها صورت می گیرد .
  • بنابراین تامین مالی جمعی مبتنی بر خیریه نمی تواند روش متداول تأمین سرمایه برای استارت آپ هایی که انگیزه های مالی دارند، محسوب شود.بدین جهت کارآفرینانی که بدنبال تأمین مالی پروژه های خود می باشند از این روش خودداری کرده و از سایر روش های تامین مالی جمعی استفاده می کنند .
  • حامیان پروژه های تأمین مالی انبوه بدون انگیزه های سودآوری و در جهت توسعه محصولات نامشهود و رفاه اجتماعی گام بر میدارند .پلت فرم تامین مالی جمعی

2-پلتفرم تامین مالی جمعی مبتنی بر پاداش (Reward-based Crowdfunding)، (Crowd patronage)

در تامین مالی پاداش محور، تأمین کننده مالی در نقش حامی پروژه یا ایده ظاهر می شود و در ازای تامین مالی خود یک پاداش معین دریافت خواهد کرد. این پاداش می تواند در قالب یک هدیه یا محصول زودتر از موعد استارت آپ باشد.

Kickstarter  و Indiegogo از موفقترین پلت فرم های تامین مالی جمعی پاداش محور می باشند. از زمان راه اندازی سایت Kickstarter در سال 2009 تا سال 2017، بیش از 123000 پروژه موفق با حدود 3 میلیارد دلار تأمین مالی شده است. پلت فرم های تامین مالی پاداش محور، به صورت دو مدل AON و KIA می باشند.
در پلت فرم های AON، کمپین ها بایستی به هدف مالی تعریف شده برسند و 100 درصد تأمین مالی شوند. در غیر اینصورت پروژه ناموفق محسوب می شود و سرمایه تامین شده به حساب حامیان بازگردانده می شود.
در مقابل پلت فرم های KIA انعطاف پذیر می باشند و در صورتیکه کمپین ها به اهراف مالی تعریف شده نرسند، سرمایه تامین شده حفظ شده و به تعهدات عمل می شود. ارزیابی انجام شده در سال های 2011 تا 2013 نشان می دهد که کمپین های AON در مقایسه با کمپین های KIA از حامیان بیشتری برخوردار هستند و بیشتر تأمین مالی شده اند .

  • سرمایه گذاری با دریافت پاداش و محصول(بازدهی اجتماعی-بازدهی قطعی)
  • این تامین مالی پاداش های غیر پولی به حامیان در ازای حمایت از پروژه ارائه می کند.
  • تامین مالی مبتنی بر پاداش بزرگترین چارچوب تأمین مالی بصورت آنلاین است و رشد سریعتری در میان انواع تامین مالی انبوه دارد.
  • برخی از محققین دریافتند که در چارچوب تامین مالی مبتنی بر پاداش، سرمایه گذاران همانند مشتریان عمل می کنند، زیرا مدل اصلی کسب و کار در سیستم عامل تأمین مالی پاداش محور، بر اساس ” پیش فروش” می باشد .
  • زمانیکه سرمایه گذار بررسی می کند که آیا پروژه های پیش فروش را تامین مالی کند (فاند کردن)، رفتار آنلاین آنها همانند مشتریان برای خرید کالا می باشد .
  • تامین مالی جمعی پاداش محور، گسترده ترین پلت فرم در زمینه تأمین مالی انبوه است. رایج ترین پاداش محصول نهایی پروژه در حال توسعه می باشد. ارائه محصول بعنوان پاداش در مدت زمان کمپین تأمین مالی انبوه، علاوه بر سنجش جذابیت محصول موجب توسعه محصول و بازار محصول می شود .
  • در چارچوب های تامین مالی مبتنی بر پاداش، افراد بدون انگیزه های مالی، بازدهی و بازپرداخت در ازای پرداختی شان در پروژه ها مشارکت می کنند.در عوض حامیان پروژه، به ازای حمایت شان از پروژه ،پاداش دریافت می کنند که می تواند بلیط یک فیلم، داشتن ایده برای محصول در حال توسعه و یا یک فرصت برای ملاقات با سازندگان پروژه باشد.
  • در کیک استارتر رایج ترین و برجسته ترین بازدهی سرمایه “پاداش” نامیده می شود.این پاداش ها می تواند نشانه کوچکی جهت قدردانی از حامیان جهت مشارکت چند دلاری آنها در حمایت از پروژه هزاران دلاری باشد .
  • تامین مالی انبوه بر اساس پیش خرید متداولترین نوع تأمین مالی انبوه می باشد.بر اساس این مدل پرداخت های مشتری بصورت پیش خرید برای محصول می باشد. بطوریکه اگر استارت آپ یک محصول تولید کند، مشتری معمولاً محصول را با قیمتی کمتر از قیمت بازاری محصول دریافت می کند.

3-پلتفرم تامین مالی  جمعی مبتنی بر بدهی (Debt-based Crowdfunding)، (Crowd lending)

تامین مالی وام محور با 73 درصد از سهم بازار، سریعترین رشد را در میان انواع روش های تامین مالی به خود اختصاص داده است. تامین کننده مالی در نقش وام دهنده ظاهر می شود و به ازای تامین مالی خود به افراد و شرکت ها سود دریافت می کند.
اکثر پلت فرم های تأمین مالی مبتنی بر وام بعنوان پلت فرم های اختصاصی تجاری بطور مستقیم با سایر مؤسسات مالی رقابت می کنند. سایت KIVA وام های کوچک از 100 دلار تا 100000 دلار را به کشاورزان، سازمان های غیر دولتی و کسب و کارهای کوچک اختصاص می دهد و در حال حاضر بیش از یک میلیارد دلار وام های کوچک ارائه می دهد.

  • سرمایه گذاری با دریافت بازده مالی با نرخ بهره توافقی(بازدهی مالی-بازدهی قطعی)
  • تامین مالی با ارائه قرارداد اعتباری به انبوه مردم
  • حامیان کمک های خود را بصورت وام و با دریافت مقداری سود صرف می کنند.
  • تأمین مالی انبوه بر اساس وام دهی اهرم های تکنیکی و نوآوری مالی برای ارتباط با وام دهندگان و وام گیرندگان می باشد که وام دهی فرد به فرد (P2P) نامیده می شود مانند Lending Club .
  • در ابتدا متقاضی وام جهت تعیین اعتبارو نرخ بهره ارزیابی می شود.حداقل سرمایه مورد نیاز در Lending Club فقط 25 دلار می باشد.بنابراین تنوع گسترده ای برای سرمایه گذاران با سرمایه محدود را ممکن می سازد. دوره های وام دهی در Lending Club  3 تا 5 ساله با نرخ بهره ثابت و استهلاک بروش خط مستقیم محاسبه می شود .
  • تامین مالی جمعی وام محور یا بدهی محور، زمانی عمل می کند که یک فرد یا یک شرکت برای تحقق ایده خود به دنبال دریافت وام می باشد.
    از طرف دیگر فرد وام دهنده نیز در جستجوی حمایت از یک ایده به منظور یک سرمایه گذاری با سوددهی بیشتر از موسسات مالی و بانک ها است. تأمین مالی جمعی مبتنی بر وام، با صرفه جویی در زمان تأمین مالی سازنده ایده یا کسب و کار را تسریع می کند .

4-تامین مالی جمعی مبتنی بر سهم (Equity-based Crowdfunding)، (Crowd equity)

در تامین مالی سهام محور، تأمین کننده مالی در نقش خریدار سهام شرکت می باشد و در ازای تامین مالی خود تعدادی از سهام شرکت را دریافت می کند.

تامین مالی جمعی مبتنی بر سهام یک مدل تأمین مالی جدید و رو به رشد است که در سال 2015 بیش از 2.5 میلیارد دلار تامین مالی را بخود اختصاص داده است.
پیش بینی بر این است که این عدد تا سال 2020 به بیش از 36 میلیارد دلار نیز برسد. تامین مالی مبتنی بر سهام به شدت به چارچوب‌های قانونی حمایتی وابسته است که اغلب سرمایه سهامداران را به سرمایه گذاران حرفه‌ای محدود می‌کند.

  • سرمایه گذاری با دریافت بازده مالی حاصل از سهام (بازدهی مالی-بازدهی احتمالی)
  • حامیان سهام دریافت می کنند.
  • قانون جابز این امکان را به شرکت های خصوصی می دهد تا یک میلیون دلار اوراق بهادار سهام در یک دوره 12 ماهه برای عموم مردم جهت فروش و ارائه عرضه کنند.
  • تامین مالی جمعی سهام محور، ماهیت پیچیده و دشواری دارد. این نوع از تامین مالی به علت قوانین و مقررات در بسیاری از کشورها به جز انگلستان، ایلات متحده و هلند و چندین بازار دیگر ممنوع می باشد.
    در تامین مالی جمعی سهام محور، فرشتگان کسب و کار و سرمایه گذاران در ازای بخشی از سهام شرکت اقدام به سرمایه گذاری می کنند.
    در تامین مالی جمعی سهام محور هر سرمایه گذار در نقش یک فرشته کسب و کار می باشد. فرشتگان کسب و کار (business angels) به افراد ثروتمند و کارآفرین اطلاق می شود که در ازای تأمین مالی قسمتی از سهام شرکت را دریافت می کنند.
    آنها با توجه به ریسک بسیار بالایی که از تامین مالی متحمل می شوند، انتظار بازدهی زیادی از رشد سهام شرکت و موفقیت کسب و کار دارند.
    جنبه منحصر به فرد تامین مالی جمعی سهام محور این است که از طریق اینترنت تعداد بیشتری از سرمایه گذاران و حامیان بالقوه را در بازه زمانی مورد نظر جذب می کنند و هماهنگی ایده سرمایه گذار با سرمایه گذار محتمل تر می شود.